AST SpaceMobile: πώς φτάνει το ίντερνετ από δορυφόρο απευθείας στο κινητό σου

Σε αυτό το άρθρο6 ενότητες
Στις 25 Απριλίου 2023, ένα κοινό smartphone στο Midland του Τέξας τηλεφώνησε σε ένα άλλο στην Ιαπωνία χωρίς να περάσει από καμία επίγεια κεραία. Η κλήση έγινε μέσω ενός δορυφόρου της AST SpaceMobile, και ήταν η πρώτη αμφίδρομη κλήση από το διάστημα με αμετάβλητα κινητά. Τρία χρόνια μετά, η εταιρεία χτίζει ένα ολόκληρο δίκτυο με έναν στόχο: ίντερνετ από δορυφόρο απευθείας στο κινητό που ήδη έχεις στην τσέπη, χωρίς κεραία, χωρίς ειδική SIM, χωρίς νέα συσκευή.
Πώς δουλεύει το ίντερνετ από δορυφόρο στο κινητό
Το δορυφορικό ίντερνετ που ξέρουμε, όπως το Starlink για το σπίτι, χρειάζεται ένα πιάτο στη στέγη. Η AST SpaceMobile κάνει κάτι πιο δύσκολο. Ο δορυφόρος της λειτουργεί σαν κεραία κινητής τηλεφωνίας σε τροχιά: το κινητό τον «βλέπει» ως έναν ακόμη σταθμό βάσης της εταιρείας κινητής που χρησιμοποιεί, και συνδέεται με τις ίδιες συχνότητες 4G και 5G.
Η δυσκολία είναι η απόσταση. Ένα smartphone εκπέμπει με ισχύ μικρότερη από ένα watt, από μια κεραία μερικών εκατοστών, και ο δορυφόρος βρίσκεται εκατοντάδες χιλιόμετρα πιο ψηλά, σε χαμηλή τροχιά. Για να «ακούσει» ένα τόσο αδύναμο σήμα, ο δορυφόρος χρειάζεται τεράστια επιφάνεια κεραίας.
Γι’ αυτό οι δορυφόροι BlueBird της εταιρείας μοιάζουν με ιπτάμενες πλατφόρμες. Κάθε ένας ξεδιπλώνει στο διάστημα μια επίπεδη κεραία φάσης (phased array): χιλιάδες μικρά στοιχεία που, συντονισμένα, «στρίβουν» ηλεκτρονικά τη δέσμη χωρίς να κουνηθεί τίποτα. Έτσι ο δορυφόρος σχηματίζει πάνω στο έδαφος κυψέλες κάλυψης, όπως κάνει ένα επίγειο δίκτυο, και εξυπηρετεί πολλά κινητά ταυτόχρονα.
Οι αριθμοί δείχνουν την κλίμακα. Ο δοκιμαστικός BlueWalker 3, που εκτοξεύτηκε τον Σεπτέμβριο του 2022, είχε κεραία 64 τετραγωνικών μέτρων, περίπου όσο ένα μικρό διαμέρισμα. Οι νέας γενιάς BlueBird φτάνουν περίπου τα 223 τετραγωνικά μέτρα, πάνω από τριπλάσια επιφάνεια. Σύμφωνα με την εταιρεία, οι πρώτοι BlueBird πέτυχαν ταχύτητα έως 98,9 Mbps, ενώ οι νέοι αναμένεται να πλησιάσουν τα 200 Mbps.

Από τον BlueWalker 3 στους 12 BlueBird
Η AST SpaceMobile ιδρύθηκε το 2017 από τον Abel Avellan, που παραμένει πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος, και κατασκευάζει τους δορυφόρους της στο Midland του Τέξας. Μετά τον BlueWalker 3, οι πέντε πρώτοι BlueBird εκτοξεύτηκαν με Falcon 9 στις 12 Σεπτεμβρίου 2024.
Η μετάβαση στη νέα γενιά δεν ήταν ομαλή. Ο BlueBird 6 εκτοξεύτηκε από την Ινδία με τον πύραυλο LVM3 στις 23 Δεκεμβρίου 2025. Ο BlueBird 7 όμως χάθηκε: στις 19 Απριλίου 2026 η δεύτερη βαθμίδα του New Glenn της Blue Origin τον άφησε σε πολύ χαμηλή τροχιά και ο δορυφόρος αποσύρθηκε την επόμενη μέρα. Ακολούθησαν δύο επιτυχημένες εκτοξεύσεις με Falcon 9, των BlueBird 8 έως 10 στις 17 Ιουνίου και των BlueBird 11 έως 13 (ανοίγει σε νέα καρτέλα) στις 5 Αυγούστου 2026.
Στις αρχές Οκτωβρίου 2026 η AST είχε σε τροχιά 12 δορυφόρους BlueBird. Οι επόμενοι τρεις, BlueBird 14 έως 16, έχουν σταλεί στο Cape Canaveral για εκτόξευση. Στις 21 Απριλίου 2026 η FCC, η αρμόδια αρχή των ΗΠΑ, έδωσε στην εταιρεία εμπορική άδεια για έως 248 δορυφόρους, με την υποχρέωση να έχει εκτοξεύσει τους μισούς έως τον Αύγουστο του 2030.
Το κρίσιμο νούμερο είναι άλλο. Για συνεχή κάλυψη ο αστερισμός δορυφόρων πρέπει να φτάσει τους 45 έως 60. Με λιγότερους, ο δορυφόρος περνά, εξυπηρετεί και φεύγει, και μέχρι να έρθει ο επόμενος μπορεί να περάσουν ώρες. Έτσι η δοκιμαστική υπηρεσία με την AT&T και τη Verizon, που η εταιρεία τοποθετεί μέσα στο 2026, θα είναι διακοπτόμενη. Τον Ιούλιο του 2026 η AST μετέθεσε τον στόχο των περίπου 45 δορυφόρων από το τέλος του 2026 στις αρχές του 2027, επικαλούμενη τη διαθεσιμότητα πυραύλων και την παραγωγή.
AST SpaceMobile και Starlink: δύο διαφορετικά στοιχήματα
Η AST δεν είναι μόνη. Η SpaceX είχε ήδη στα τέλη του 2025 πάνω από 600 δορυφόρους Starlink Direct to Cell και από τον Ιούλιο του 2025 προσφέρει με την T-Mobile στις ΗΠΑ μηνύματα από δορυφόρο, με σταδιακή προσθήκη δεδομένων για επιλεγμένες εφαρμογές. Τον Σεπτέμβριο του 2025 η SpaceX συμφώνησε να αγοράσει συχνότητες της EchoStar έναντι περίπου 17 δισεκατομμυρίων δολαρίων, για μια νέα γενιά δορυφόρων που, σύμφωνα με την ίδια, θα σχεδιαστεί γύρω από αυτές.
Οι δύο εταιρείες ακολουθούν αντίθετες λογικές. Η SpaceX στηρίζεται σε πολλούς μικρότερους δορυφόρους, που εκτοξεύει μαζικά με τους δικούς της πυραύλους, και ξεκίνησε από τα απλά: μηνύματα και περιορισμένα δεδομένα. Η AST στοιχηματίζει σε λίγους, πολύ μεγάλους δορυφόρους, που σύμφωνα με την εταιρεία θα προσφέρουν από την αρχή ευρυζωνική σύνδεση, ακόμη και βιντεοκλήσεις. Το δικό της μειονέκτημα είναι ότι εξαρτάται από τους πυραύλους άλλων, και ο BlueBird 7 έδειξε πόσο ακριβή μπορεί να είναι μια αποτυχία.
Στο εμπορικό σκέλος, η AST δεν πουλά στον καταναλωτή. Συνεργάζεται με εταιρείες κινητής, σύμφωνα με την ίδια περίπου 60, που εξυπηρετούν συνολικά πάνω από 3 δισεκατομμύρια συνδρομητές. Ανάμεσά τους είναι οι AT&T, Verizon, Vodafone, Rakuten και stc. Ο συνδρομητής θα παίρνει την υπηρεσία μέσα από το πρόγραμμα της εταιρείας κινητής του.
Πότε έρχεται στην Ευρώπη
Η ευρωπαϊκή πόρτα της AST είναι η Vodafone. Οι δύο εταιρείες έφτιαξαν την κοινή εταιρεία SatCo, με έδρα το Λουξεμβούργο, που θα πουλά την υπηρεσία χονδρικά σε εταιρείες κινητής σε όλη την Ευρώπη. Τον Νοέμβριο του 2025 ανακοίνωσαν (ανοίγει σε νέα καρτέλα) ότι το κέντρο ελέγχου του ευρωπαϊκού δικτύου θα βρίσκεται στη Γερμανία, ότι εταιρείες από 21 ευρωπαϊκές χώρες έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον και ότι στόχος είναι η έναρξη υπηρεσιών το 2026.
Για την Ελλάδα δεν υπάρχει ακόμη ημερομηνία. Η Vodafone έχει αποκλειστικά δικαιώματα για υπηρεσίες της AST στις ευρωπαϊκές αγορές όπου δραστηριοποιείται, μεταξύ των οποίων και η ελληνική. Από την άλλη πλευρά, για τη Starlink στην Ελλάδα η TELEKOM έχει ανακοινώσει συνεργασία με στόχο την εμπορική διάθεση το 2028. Το επόμενο ορόσημο για την Ευρώπη είναι το 2027, όταν λήγουν οι άδειες για τις ευρωπαϊκές δορυφορικές συχνότητες των 2 GHz και η SatCo θα διεκδικήσει πρόσβαση σε αυτές. Στις 19 Οκτωβρίου 2026 η Vodafone, η Deutsche Telekom, η Orange και η Telefónica υπέγραψαν επιστολή προθέσεων για πιθανή κοινή διεκδίκηση ευρωπαϊκών δορυφορικών συχνοτήτων κινητής, με δορυφορικό συνεργάτη που δεν έχει επιλεγεί ακόμη.
Γιατί η AST SpaceMobile διχάζει τους επενδυτές
Η AST SpaceMobile είναι από τις πιο πολυσυζητημένες εταιρείες του χρηματιστηρίου, και η διαφωνία είναι εύκολα κατανοητή. Η τεχνολογία έχει δουλέψει σε δοκιμές, οι συνεργάτες είναι από τους μεγαλύτερους παρόχους του κόσμου και η FCC έδωσε την άδεια. Η εμπορική υπηρεσία όμως δεν έχει ξεκινήσει ακόμη, ο στόχος των 45 δορυφόρων έχει ήδη μετατεθεί μία φορά, και κάθε εκτόξευση που αποτυγχάνει κοστίζει έναν από τους μεγαλύτερους δορυφόρους επικοινωνιών σε χαμηλή τροχιά. Το άρθρο αυτό δεν είναι επενδυτική συμβουλή.
Το πραγματικό τεστ θα είναι οι πρώτοι μήνες υπηρεσίας. Αν ένα κοινό κινητό σε μια παραλία χωρίς σήμα ή στη μέση του Αιγαίου μπορεί να ανοίξει βίντεο από δορυφόρο, η απόσταση ανάμεσα στο «έχω σήμα» και στο «δεν έχω» θα αρχίσει να εξαφανίζεται. 📱
Συχνές ερωτήσεις για την AST SpaceMobile
Χρειάζεται ειδικό κινητό για το δίκτυο της AST SpaceMobile;
Όχι. Η AST SpaceMobile σχεδιάζει το δίκτυό της ώστε να συνδέεται με κοινά κινητά 4G και 5G, χωρίς νέα SIM, ειδική εφαρμογή ή αλλαγή στο τηλέφωνο. Ο δορυφόρος λειτουργεί σαν κεραία κινητής τηλεφωνίας σε τροχιά και χρησιμοποιεί τις συχνότητες της εταιρείας κινητής με την οποία συνεργάζεται, για παράδειγμα τα 700 MHz της AT&T και τα 850 MHz της Verizon στις ΗΠΑ. Η πρώτη αμφίδρομη κλήση με αμετάβλητα smartphones έγινε στις 25 Απριλίου 2023 μέσω του δοκιμαστικού δορυφόρου BlueWalker 3.
Πότε θα λειτουργήσει η υπηρεσία της AST SpaceMobile;
Η AST SpaceMobile ανακοίνωσε ότι δοκιμαστική (beta) υπηρεσία με την AT&T και τη Verizon στις ΗΠΑ ξεκινά μέσα στο 2026, με διακοπτόμενη κάλυψη. Για συνεχή κάλυψη χρειάζονται 45 έως 60 δορυφόροι, και τον Ιούλιο του 2026 η εταιρεία μετέθεσε τον στόχο των περίπου 45 δορυφόρων σε τροχιά από το τέλος του 2026 στις αρχές του 2027. Στις αρχές Οκτωβρίου 2026 είχε σε τροχιά 12 δορυφόρους BlueBird. Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Επικοινωνιών των ΗΠΑ (FCC) έδωσε εμπορική άδεια για έως 248 δορυφόρους τον Απρίλιο του 2026.
Θα έρθει η AST SpaceMobile στην Ελλάδα;
Ημερομηνία για την Ελλάδα δεν έχει ανακοινωθεί. Στην Ευρώπη η AST SpaceMobile συνεργάζεται με τη Vodafone μέσω της κοινής εταιρείας SatCo, με έδρα το Λουξεμβούργο, που σχεδιάζει υπηρεσία χονδρικής για εταιρείες κινητής σε όλη την Ευρώπη. Η Vodafone έχει αποκλειστικά δικαιώματα για υπηρεσίες της AST στις ευρωπαϊκές αγορές όπου δραστηριοποιείται, και η Ελλάδα είναι μία από αυτές. Εταιρείες κινητής από 21 ευρωπαϊκές χώρες έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για την υπηρεσία.
Το άρθρο δημιουργήθηκε με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης και βασίστηκε σε αξιόπιστες επιστημονικές πηγές. Η τελική επιμέλεια και ο έλεγχος έγιναν από την ομάδα του Infinite Odyssey πριν τη δημοσίευση. Για περισσότερες διαστημικές ειδήσεις στα ελληνικά, μείνετε συντονισμένοι.
Newsletter
Ο μήνας στο διάστημα
Μία φορά τον μήνα: τα σημαντικότερα γεγονότα, τα νέα μας άρθρα και τι θα δεις στον ουρανό πάνω από την Ελλάδα. Χωρίς spam, διαγραφή με ένα κλικ.


