Φεβρουάριος στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό: Νέο Πλήρωμα, Επιστήμη και Μια Ιστορική Πρώτη Φορά

Ο Φεβρουάριος του 2026 ήταν ένας από τους πιο κινητικούς μήνες για τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS) εδώ και καιρό. Νέο πλήρωμα, επιστημονικά πειράματα, ένα ιστορικό πρώτο και ένα ειλικρινές μήνυμα από έναν αστροναύτη που επέστρεψε νωρίτερα από το προγραμματισμένο.

Μια ιστορική πρώτη φορά στα 25 χρόνια του ISS

Ο Φεβρουάριος ξεκίνησε με μια σπάνια είδηση. Στις 25 Φεβρουαρίου, ο αστροναύτης Mike Fincke, πιλότος της αποστολής Crew-11, ανακοίνωσε δημοσίως ότι αυτός ήταν ο λόγος για τον οποίο η αποστολή του επέστρεψε νωρίτερα από τον ISS τον Ιανουάριο είχε αντιμετωπίσει ένα ιατρικό περιστατικό που απαιτούσε εξειδικευμένο εξοπλισμό εικόνας διαθέσιμο μόνο στη Γη. Ο ίδιος τόνισε ότι δεν επρόκειτο για επείγον περιστατικό, αλλά η πρόωρη επιστροφή ήταν απαραίτητη.

Αυτό ήταν η πρώτη φορά στα 25 χρόνια λειτουργίας του ISS που αποστολή επέστρεψε νωρίτερα από το προγραμματισμένο — ένα ορόσημο που υπογραμμίζει πόσο σπάνια συμβαίνουν τέτοιες καταστάσεις, αλλά και πόσο σοβαρά λαμβάνεται η υγεία του πληρώματος.

Μόνος στον σταθμό σχεδόν

Μετά την αναχώρηση του Crew-11, ο ISS έμεινε για λίγες εβδομάδες με μόλις τρία μέλη πληρώματος: τους Ρώσους κοσμοναύτες Sergey Kud-Sverchkov και Sergei Mikaev, και τον Αμερικανό αστροναύτη Chris Williams, ο οποίος είχε φτάσει στον σταθμό με ρωσικό Soyuz. Οι τρεις τους συνέχισαν κανονικά τα πειράματα, ενώ ο Williams προετοιμαζόταν για την άφιξη του Crew-12 εξασκώντας τεχνικές παρακολούθησης προσέγγισης διαστημοπλοίου.

Το Crew-12 φτάνει στον σταθμό

Στις 13 Φεβρουαρίου, το Crew Dragon Freedom εκτοξεύτηκε από το Cape Canaveral, μεταφέροντας τέσσερα νέα μέλη πληρώματος: την κυβερνήτη Jessica Meir και τον πιλότο Jack Hathaway της NASA, την Sophie Adenot του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), και τον Ρώσο κοσμοναύτη Andrey Fedyaev. Η σύνδεση με τον ISS ολοκληρώθηκε στις 20:15 UTC της 14ης Φεβρουαρίου, και δύο ώρες αργότερα η καταπακτή άνοιξε — η Αποστολή 74 είχε πλέον επτά μέλη.

Το Crew-12 θα παραμείνει στον σταθμό περίπου οκτώ μήνες, διεξάγοντας επιστημονικά πειράματα και ενδεχομένως συμμετέχοντας σε διαστημικούς περιπάτους.

Η επιστήμη δεν σταματά ποτέ

Ακόμα και με μειωμένο πλήρωμα στις αρχές του μήνα, η επιστημονική δραστηριότητα στον ISS παρέμεινε αμείωτη.

Ο Williams εργάστηκε στις εγκαταστάσεις TangoLab, όπου διεξάγονται μελέτες για παθογόνα βακτήρια και πρώιμη ανίχνευση καρκίνου. Η έρευνα αυτή αξιοποιεί τη μοναδική ιδιότητα της μηδενικής βαρύτητας να επηρεάζει τον τρόπο που συμπεριφέρονται οι μικροοργανισμοί — αποκαλύπτοντας ενδεχομένως αδυναμίες τους που δεν είναι ορατές στη Γη.

Επίσης, ο Williams συνέλεξε δείγματα αίματος και ούρων στο πλαίσιο του προγράμματος CIPHER μιας σειράς 14 μελετών για την υγεία των οστών, των αρθρώσεων και του καρδιαγγειακού συστήματος σε συνθήκες διαστήματος. Οι αστροναύτες χάνουν κατά μέσο όρο 1,5% της οστικής τους πυκνότητας κάθε μήνα στο διάστημα ένα πρόβλημα που γίνεται κρίσιμο για μακροχρόνιες αποστολές στη Σελήνη και τον Άρη.

Οι Ρώσοι κοσμοναύτες από την πλευρά τους φωτογράφισαν περιοχές της Γης που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές, όπως κατολισθήσεις στο Καζακστάν και ηφαιστειακές εκρήξεις στην Πορτογαλία. Εξερεύνησαν επίσης πώς η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να βελτιώσει την επικοινωνία μεταξύ πληρώματος και κέντρου ελέγχου, μέσω εργαλείων μετατροπής ομιλίας σε κείμενο.

Μετά την άφιξη του Crew-12, τα πειράματα επεκτάθηκαν. Ο Jack Hathaway χρησιμοποίησε το νέο υπερηχογράφο Ultrasound 3 για να σαρώσει τις φλέβες της Jessica Meir, ενώ παράλληλα ηλεκτρόδια μετρούσαν την καρδιακή της δραστηριότητα. Η παρατεταμένη παραμονή στο διάστημα προκαλεί μετατόπιση υγρών στο σώμα, αυξάνοντας τον κίνδυνο θρόμβωσης — κάτι που πρέπει να παρακολουθείται στενά.

Η ομάδα ερεύνησε επίσης τη χρήση υπεριώδους φωτός για την απολύμανση επιφανειών του σταθμού, εξετάζοντας τρόπους ελέγχου της μικροβιακής ανάπτυξης στο κλειστό περιβάλλον ενός διαστημικού σταθμού.

Εφοδιασμός και τροχιακές ρυθμίσεις

Στις 19 Φεβρουαρίου, το ρωσικό φορτηγό Progress 93 ενεργοποίησε τους κινητήρες του για περίπου 11 λεπτά, ανυψώνοντας την τροχιά του ISS μια τακτική διαδικασία για να διατηρείται ο σταθμός στο σωστό υψόμετρο και να προετοιμαστεί για την άφιξη του επόμενου φορτηγού Progress 94, που αναμένεται να εκτοξευτεί στις 22 Μαρτίου.

Στις 26 Φεβρουαρίου, το Cargo Dragon της αποστολής CRS-33 αποχώρησε από τον σταθμό μετά από 185 ημέρες, επιστρέφοντας στη Γη με επιστημονικά δείγματα και εξοπλισμό. Η ανάκτησή του έγινε στα ανοιχτά του Σαν Ντιέγκο στις 27 Φεβρουαρίου — η κάψουλα θα ανακαινιστεί και θα επαναχρησιμοποιηθεί σε μελλοντική αποστολή.

Ο ISS ως γέφυρα για τη Σελήνη

Αξίζει να σημειωθεί ότι πολλά από τα πειράματα που διεξάγονται στον ISS δεν έχουν μόνο άμεση αξία προετοιμάζουν ενεργά το έδαφος για την επόμενη γενιά εξερεύνησης. Τεχνολογίες και τεχνικές που αναπτύχθηκαν στον σταθμό ήδη προσαρμόζονται για χρήση στην αποστολή Artemis II γύρω από τη Σελήνη, που αναμένεται να εκτοξευτεί την 1η Απριλίου 2026.

Ο ISS, λοιπόν, δεν είναι απλώς ένα εργαστήριο στο διάστημα — είναι το σχολείο όπου η ανθρωπότητα μαθαίνει πώς να ζει και να εργάζεται μακριά από τη Γη, βήμα-βήμα, με κάθε πείραμα και κάθε αποστολή που ολοκληρώνεται.