Ευρωπαϊκή καρδιά στο Artemis II: Το ESM που κράτησε ζωντανούς τους αστροναύτες

Καθώς τα τηλεοπτικά κανάλια μεταδίδουν εικόνες από το splashdown του Artemis II σήμερα το πρωί, οι περισσότεροι θα δουν το αμερικανικό πρόγραμμα, τον αμερικανικό πύραυλο SLS, την αμερικανική κάψουλα Orion. Αυτό που δεν θα δουν είναι ότι αυτή η αποστολή δεν θα μπορούσε να υπάρξει χωρίς ένα κρίσιμο ευρωπαϊκό κομμάτι που χτίστηκε στη Βρέμη της Γερμανίας και καίγεται στην ατμόσφαιρα ακριβώς πριν από το splashdown, αθόρυβα, χωρίς ανταμοιβή.

Στην καρδιά του Orion βρίσκεται το European Service Module, το ESM, κατασκευασμένο από την Airbus Defence and Space στη Βρέμη της Γερμανίας για λογαριασμό της ESA.

Τι κάνει το ESM και γιατί είναι κρίσιμο

Το ESM παρέχει πρόωση για τους ελιγμούς στο διάστημα, ηλεκτρισμό μέσω τεσσάρων ηλιακών πτερύγων, ζωτική υποστήριξη για τους αστροναύτες, όπως νερό, οξυγόνο και άζωτο, ενώ ρυθμίζει και τη θερμοκρασία του διαστημόπλοιου.

Χωρίς το ESM, το Orion θα ήταν απλώς μια κάψουλα. Θα μπορούσε να μπει σε τροχιά, αλλά δεν θα είχε τη δύναμη να φτάσει στη Σελήνη, να μπει σε σεληνιακή τροχιά, να βγει από αυτήν και να επιστρέψει. Το ESM διαθέτει συνολικά 33 κινητήρες: έναν κύριο κινητήρα, οκτώ βοηθητικούς κινητήρες και 24 κινητήρες ελέγχου στάσης, οι οποίοι μαζί εξασφαλίζουν ότι το διαστημόπλοιο μπορεί να πλοηγηθεί με ασφάλεια από τη Γη στη Σελήνη και πίσω.

«Είμαστε στο παρασκήνιο, κάνουμε τη δουλειά μας ακριβώς όπως σχεδιάστηκε», είπε η Siân Cleaver, βιομηχανική διευθύντρια του προγράμματος ESM στην Airbus. «Το service module δούλεψε σχεδόν άψογα.»

Ένα παιδί του ATV που μεγάλωσε

Το ESM δεν γεννήθηκε από το μηδέν. Χτίστηκε στους ώμους χρόνων προηγούμενου υλικού της Airbus, συμπεριλαμβανομένου του εργαστηρίου Columbus στον ISS και του Automated Transfer Vehicle, που εφοδίασε τον ISS μέσα από πέντε αποστολές μεταξύ 2008 και 2014.

Το 2013, τα κράτη-μέλη της ESA αποφάσισαν να μην κατασκευάσουν άλλα ATV και να αναπτύξουν ένα νέο σύστημα. Στο πλαίσιο αυτό, επετεύχθη συμφωνία με τη NASA που η Ευρώπη θα κατασκεύαζε το ESM για το νέο διαστημόπλοιο Orion. Η τεχνολογία του ATV δεν χάθηκε: ζει στο ESM. Ακόμα και τα χαρακτηριστικά σε σχήμα Χ ηλιακά πτερύγια, γνώριμα από το ATV, αναγνωρίζονται στο σχέδιο του ESM.

Αυτή η συνέχεια είναι σημαντική. Για πρώτη φορά στην ιστορία, η NASA εμπιστεύτηκε μια μη αμερικανική εταιρεία να κατασκευάσει ένα κρίσιμο στοιχείο μιας αμερικανικής αποστολής επανδρωμένης διαστημικής εξερεύνησης. Αυτό είναι ιστορικό από μόνο του.

Εννέα χρόνια δουλειάς για μια αποστολή

Η ιστορία του ESM-2 ξεκινά στις αρχές του 2017, όταν η ESA και η Airbus υπέγραψαν το συμβόλαιο κατασκευής. Τον Δεκέμβριο του 2017, η Thales Alenia Space στην Ιταλία είχε ολοκληρώσει τη βασική δομή. Τα επόμενα χρόνια, ομάδες από 13 ευρωπαϊκές χώρες εγκατέστησαν χιλιόμετρα καλωδιώσεων, ηλεκτρονικά, σωλήνες, δεξαμενές και υποσυστήματα.

Το ESM-2 αντιπροσωπεύει περίπου εννέα χρόνια εργασίας. Ταξίδεψε από τη Βρέμη στο Kennedy Space Center, ενσωματώθηκε στο Orion, δοκιμάστηκε σε αίθουσες κενού που χρησιμοποιήθηκαν και στην εποχή Apollo, και τελικά εκτοξεύτηκε. Μόλις το ESM καθοδηγήσει επιτυχώς το Orion πίσω στη Γη, ο κινητήρας αποχωρίζεται από την κάψουλα λίγο πριν από την είσοδο στην ατμόσφαιρα. Ενώ οι αστροναύτες κατεβαίνουν σώοι για splashdown, το ESM σχεδιάστηκε για να καεί εντελώς στην ανώτερη ατμόσφαιρα κατά την επανείσοδο.

Εννέα χρόνια δουλειάς. Μία χρήση. Και μετά καίγεται.

Το συμβόλαιο και το μέλλον

Η Airbus έχει ήδη παραδώσει τα modules για το Artemis III και IV στο Kennedy Space Center. Τα ESM-5 και ESM-6 βρίσκονται υπό κατασκευή στη Βρέμη και προγραμματίζονται για παράδοση το 2027 και 2028 αντίστοιχα.

Αλλά το μέλλον πέρα από το ESM-6 είναι αβέβαιο. Η ακύρωση του Lunar Gateway από τη NASA αφαίρεσε ένα σημαντικό κομμάτι που εξαρτιόταν σε μεγάλο βαθμό από ευρωπαϊκή εργασία. Η Cleaver επισήμανε ότι το συμβόλαιο της Airbus είναι με την ESA και όχι απευθείας με τη NASA, οπότε δεν επηρεάζεται άμεσα από τις αλλαγές στο αμερικανικό πρόγραμμα.

Η ίδια, με την εμπειρία δεκαετιών στον κλάδο, ήταν ψύχραιμη: «Έχω βιώσει αρκετές από αυτές τις μεγάλες ανακοινώσεις, και μερικές φορές ακούγονται υπερβολικά φιλόδοξες. Δώσε χρόνο, θα δούμε αυτά τα σχέδια να παίρνουν μορφή και να γίνονται λίγο πιο ρεαλιστικά.»

Η ευρωπαϊκή ελπίδα για το επόμενο κεφάλαιο

Αυτό που είναι σαφές είναι ότι η Airbus και η ευρωπαϊκή διαστημική βιομηχανία έχουν αποδείξει κάτι σημαντικό με το Artemis II: ότι η Ευρώπη μπορεί να κατασκευάσει κρίσιμα συστήματα για επανδρωμένη διαστημική εξερεύνηση σε εμπορική κλίμακα και με αξιοπιστία που ικανοποιεί τα αυστηρά πρότυπα της NASA.

«Ελπίζω πραγματικά, πραγματικά, πραγματικά ότι η ESA ειδικότερα θα αναλάβει ηγετικό ρόλο, θα αντεπεξέλθει στην πρόκληση και θα αδράξει τη δουλειά που είμαι σίγουρη ότι μπορεί να έρθει σε εμάς», είπε η Cleaver. «Έχουμε εξαιρετική εμπειρία, εξαιρετικό υλικό στην Ευρώπη, και θα ήταν μεγάλη ντροπή αν δεν αξιοποιηθεί στο μέλλον.»

Σήμερα το πρωί, ενώ η κάψουλα Orion έπεφτε στον Ειρηνικό Ωκεανό, το ESM-2 καιγόταν αθόρυβα στην ατμόσφαιρα πάνω από τον Ωκεανό. Κανείς δεν το είδε. Αλλά χωρίς αυτό, δεν θα υπήρχε τίποτα να δούμε.

🇪🇺

Το άρθρο δημιουργήθηκε με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης και βασίστηκε σε αξιόπιστες επιστημονικές πηγές. Η τελική επιμέλεια και ο έλεγχος έγιναν από την ομάδα του Infinite Odyssey πριν τη δημοσίευση. Για περισσότερες διαστημικές ειδήσεις στα ελληνικά, μείνετε συντονισμένοι.