Όταν διαβάζεις για μια διαστημική αποστολή, σχεδόν σίγουρα θα συναντήσεις τη φράση delta-v. Είναι παντού: στις παρουσιάσεις της NASA, στα τεχνικά έγγραφα της SpaceX, στα κείμενα μηχανικών που σχεδιάζουν ταξίδια στον Άρη. Παρότι ακούγεται σαν εξειδικευμένος όρος, το delta-v είναι μάλλον η πιο σημαντική έννοια στη διαστημική μηχανική. Είναι αυτό που καθορίζει αν ένας πύραυλος μπορεί να φτάσει σε τροχιά, αν μια αποστολή μπορεί να επιστρέψει από τη Σελήνη, και αν θα φτάσουμε ποτέ

Βγαίνετε έξω μια καθαρή νύχτα σε οποιαδήποτε ελληνική πόλη και κοιτάτε ψηλά. Με λίγη τύχη θα δείτε μια χούφτα αστέρια. Τον Γαλαξία μας; Δύσκολα. Από πάνω απλώνεται ένας πορτοκαλί ή λευκωπός θόλος, ένα φωτεινό σκέπασμα που σβήνει τον ουρανό. Αυτή είναι η φωτορύπανση, ή light pollution στα αγγλικά, και αρχίζει να αναγνωρίζεται όχι πια απλώς ως ενόχληση για αστρονόμους, αλλά ως πραγματικό περιβαλλοντικό και υγειονομικό πρόβλημα. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Science το

Το 2005, το αμερικανικό Κογκρέσο έδωσε εντολή στη NASA: βρες και κατέγραψε το 90% των αστεροειδών μεγαλύτερων από 140 μέτρα που πλησιάζουν τη Γη, και κάνε το μέχρι το 2020. Το 2026, η NASA δεν έχει ακόμα εκτοξεύσει την αποστολή που θα κάνει αυτή τη δουλειά. Το NEO Surveyor, το διαστημικό τηλεσκόπιο που σχεδιάστηκε ειδικά για τον εντοπισμό επικίνδυνων αστεροειδών, έχει καθυστερήσει επανειλημμένα λόγω κοπής προϋπολογισμού. Τώρα έχει ημερομηνία: Σεπτέμβριο 2027. Αν πάει καλά. Γι

Τον Ιούλιο του 1971, ο αστροναύτης Gene Cernan κατέβηκε από το σεληνιακό άρμα και πατησε το γκάζι. Το Lunar Roving Vehicle, ένα ηλεκτρικό τετράτροχο βάρους 210 κιλών που είχε ταξιδέψει διπλωμένο μέσα στο Σεληνιακό Άρμα, άρχισε να κινείται πάνω στη σεληνιακή σκόνη. Στην αποστολή Apollo 17, ο Cernan κατέγραψε τελικά ταχύτητα 18 χλμ/ώρα, αρκετή για να του δώσει το ανεπίσημο ρεκόρ ταχύτητας στη Σελήνη, ρεκόρ που παραμένει αδιεκδίκητο μέχρι σήμερα. Πενήντα χρόνια αργότερα, καθώς η

Φανταστείτε να βρίσκετε στον βυθό της θάλασσας ένα κομμάτι σκουριασμένο μέταλλο. Το ανεβάζετε στην επιφάνεια, το καθαρίζετε, και σιγά σιγά αρχίζετε να καταλαβαίνετε ότι μέσα του κρύβεται ένα σύστημα γραναζιών τόσο περίπλοκο που δεν θα έπρεπε να υπάρχει για ακόμα χίλια χρόνια. Αυτό ακριβώς έγινε το 1901 κοντά στο νησί των Αντικυθήρων. Ο μηχανισμός που ανακαλύφθηκε εκεί θεωρείται σήμερα ο αρχαιότερος αναλογικός υπολογιστής στον κόσμο, και ακόμα, 125 χρόνια μετά την ανακάλυψή το

Υπάρχουν επιστήμονες που κάνουν σημαντικές ανακαλύψεις. Υπάρχουν αυτοί που αλλάζουν το πεδίο τους. Και υπάρχουν, σπάνια, αυτοί για τους οποίους ο Ενρίκο Φέρμι, ο άνθρωπος που θα έφτιαχνε τον πρώτο πυρηνικό αντιδραστήρα, σταματούσε να μιλά και έλεγε: «Αυτός είναι ιδιοφυία. Σαν τον Γαλιλαίο. Σαν τον Νεύτωνα». Ο Εττόρε Μαγιοράνα ήταν 31 χρονών όταν εξαφανίστηκε. Στις 25 Μαρτίου 1938 αγόρασε εισιτήριο για το πλοίο από το Παλέρμο προς τη Νάπολη. Εξαφανίστηκε υπό αδιευκρίνιστες συν

Υπάρχει μια στιγμή που κάθε γονιός θυμάται: το παιδί κοιτάει τον ουρανό τη νύχτα και ρωτάει «τι είναι εκείνο το φωτεινό;». Αν θέλεις να τροφοδοτήσεις αυτή την περιέργεια αντί να την αφήσεις να σβήσει, οι σωστές σειρές μπορούν να κάνουν τη διαφορά. Όχι απλώς ως babysitting, αλλά ως αφετηρία για κουβέντες που μπορεί να κρατήσουν χρόνια. Ξεκινάμε από τον Paxi, γιατί είναι από τα καλύτερα πράγματα που έχουν κάνει ποτέ οι Ευρωπαίοι για τη διαστημική εκπαίδευση παιδιών, και σχεδόν

Υπάρχουν μηχανήματα που φτιάχνονται για να φτιάξουν άλλα πράγματα. Και υπάρχουν μηχανήματα που φτιάχνονται για να κατανοήσουμε τι είναι ο κόσμος. Ο Μεγάλος Αδρονικός Επιταχυντής, (Large Hadron Collider - LHC), ανήκει στη δεύτερη κατηγορία. Δεν παράγει τίποτα χρήσιμο με την παραδοσιακή έννοια. Δεν κατασκευάζει καταναλωτικά αγαθά, δεν παράγει ενέργεια, δεν επιλύει προβλήματα μεταφοράς. Κάνει κάτι πιο θεμελιώδες: σπάει ύλη στα συστατικά της με ενέργεια που δεν υπήρχε φυσικά στη

Το Europa Clipper της NASA ταξιδεύει αυτή τη στιγμή προς τον Δία και αναμένεται να φτάσει στην Ευρώπη τον Απρίλιο του 2030. Αλλά το ερώτημα που πολύς κόσμος δεν έχει ρωτήσει ακόμα είναι: πώς ακριβώς ψάχνεις για ζωή σε έναν παγωμένο δορυφόρο, από απόσταση, χωρίς να τρυπήσεις τον πάγο; Η απάντηση είναι εννέα επιστημονικά όργανα, το καθένα με διαφορετικό ρόλο, που μαζί θα ζωγραφίσουν μια πλήρη εικόνα της Ευρώπης, από την επιφάνεια μέχρι τον πυθμένα του κρυμμένου ωκεανού της. Πρώ

Τα τσιπ στο διάστημα δεν είναι απλώς τσιπ που έτυχε να ταξιδέψουν εκτός Γης. Είναι μια διαφορετική κατηγορία ηλεκτρονικών, σχεδιασμένη από την αρχή να επιβιώνει σε ένα από τα πιο εχθρικά περιβάλλοντα που υπάρχουν. Και αυτή τη στιγμή, η ιστορία τους περνά από μια φάση που λίγοι περίμεναν πριν από δέκα χρόνια: από εξειδικευμένα εξαρτήματα δορυφόρων, μετατρέπονται σε υποδομή για μια νέα κατηγορία υπολογιστικών συστημάτων, τα data centers σε τροχιά. Σήμερα, ένα τσέχικο spinoff το

Για σχεδόν πέντε δεκαετίες, η αγορά δορυφορικών επικοινωνιών λειτουργούσε με ένα μοντέλο που έμοιαζε σχεδόν αναλλοίωτο. Μεγάλοι δορυφόροι σε γεωστατική τροχιά, υψηλό κόστος εισόδου, συμβόλαια με κυβερνήσεις και επιχειρήσεις, και πολύ αργοί ρυθμοί αλλαγής. Ο κλάδος ήταν προστατευμένος: λίγοι παίκτες, τεράστιες επενδύσεις, προβλέψιμα εσοδα. Αυτή η εποχή τελείωσε. «Το οικοσύστημα στο οποίο έχουμε συνηθίσει για 40-50 χρόνια έχει, κατά τη γνώμη μου, φύγει ή βρίσκεται καθ' οδόν να

Η διάρκεια μιας μέρας δεν είναι σταθερή. Ποτέ δεν ήταν. Η βαρύτητα της Σελήνης, οι άνεμοι στην ατμόσφαιρα, οι αργές κινήσεις βαθιά μέσα στον πλανήτη, όλα επηρεάζουν ελαφρά την ταχύτητα περιστροφής της Γης. Αυτό είναι γνωστό εδώ και καιρό. Αυτό που δεν ήταν γνωστό μέχρι πρόσφατα είναι πόσο γρήγορα αλλάζουν τα πράγματα, και ποιος φταίει. Δύο πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι η κλιματική αλλαγή επιβραδύνει τη Γη με ρυθμό που δεν είχε ξαναπαρατηρηθεί στη γεωλογική ιστορία του πλανήτ

Ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός, ο ISS, πλησιάζει στο τέλος της ζωής του. Η NASA και οι διεθνείς εταίροι σχεδιάζουν να τον αποσύρουν γύρω στο 2030, καθοδηγώντας τον ελεγχόμενα προς την καταστροφή του στην ατμόσφαιρα. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η ανθρωπότητα θα εγκαταλείψει τη χαμηλή τροχιά. Τη θέση του ISS ετοιμάζονται να πάρουν οι εμπορικοί διαστημικοί σταθμοί, τροχιακές εγκαταστάσεις που θα ανήκουν και θα λειτουργούν από ιδιωτικές εταιρείες αντί από κρατικές υπηρεσίες. Σε αυτ

Υπάρχουν πράγματα στο σύμπαν που κανένα οπτικό τηλεσκόπιο δεν μπορεί να δει. Όχι επειδή είναι πολύ μακριά ή πολύ αμυδρά, αλλά επειδή δεν εκπέμπουν ορατό φως. Εκπέμπουν ακτίνες X, ακτινοβολία τόσο ενεργητική που η ατμόσφαιρα της Γης την απορροφά πριν αγγίξει ποτέ το έδαφος. Μαύρες τρύπες που καταπίνουν αέρια εκατομμυρίων βαθμών,αστέρες νετρονίων που περιστρέφονται εκατοντάδες φορές το δευτερόλεπτο, υπολείμματα αστέρων που εξερράγησαν. Για να τα δεις, χρειάζεσαι ένα τηλεσκόπιο

Αν κάποτε ένα ανθρώπινο πλήρωμα φτάσει στον Άρη, το ιδανικό σενάριο δεν είναι να ανοίξει την καταπακτή και να βρεθεί σε έναν άδειο, παγωμένο κόσμο όπου όλα πρέπει να γίνουν από την αρχή. Θα θέλει να γνωρίζει πού μπορεί να κινηθεί με ασφάλεια, αν τα ενεργειακά συστήματα λειτουργούν, πού βρίσκεται το φορτίο και αν ο εξοπλισμός που χρειάζεται έχει επιβιώσει από το ταξίδι. Κάποιος θα πρέπει να έχει κάνει μέρος αυτής της δουλειάς νωρίτερα. Και αυτός ο «κάποιος» πιθανότατα δεν θα χ

Το AxEMU spacesuit είναι η νέα σεληνιακή στολή της NASA για τις αποστολές Artemis και το όνομά του προέρχεται από τα αρχικά Axiom Extravehicular Mobility Unit. Πρόκειται για το πιο προηγμένο σύστημα υποστήριξης ζωής που έχει σχεδιαστεί για ανθρώπους που θα περπατήσουν στη Σελήνη και αναπτύσσεται από την Axiom Space σε συνεργασία με τη NASA. Η στολή θα χρησιμοποιηθεί για πρώτη φορά στο Artemis III, την αποστολή που θα επιστρέψει αστροναύτες στην επιφάνεια της Σελήνης για πρώτη

Σύμφωνα με τη NASA, η μέση απόσταση μεταξύ Γης και Σελήνης είναι περίπου 384.400 χιλιόμετρα. Αυτή είναι η απάντηση που θα βρεις παντού. Αλλά η αλήθεια είναι λίγο πιο ενδιαφέρουσα από έναν αριθμό. Η απόσταση αλλάζει κάθε μέρα Το φεγγάρι δεν κινείται γύρω από τη Γη σε τέλειο κύκλο. Η τροχιά του είναι ελλειπτική, οπότε σε κάθε περιφορά υπάρχει ένα σημείο που βρίσκεται πιο κοντά και ένα που βρίσκεται πιο μακριά. Στο κοντινότερο σημείο, που λέγεται περίγειο, η απόσταση μειώνεται σ

Στις 23 Μαρτίου 2026, στις 20:24 ώρα Μόσχας, ένας Soyuz-2.1b ανυψώθηκε από το Plesetsk Cosmodrome στην αρκτική περιοχή Αρχάγγελσκ της Ρωσίας. Χωρίς καμία προηγούμενη ανακοίνωση, ο πύραυλος τοποθέτησε 16 δορυφόρους στη χαμηλή τροχιά Γης, σηματοδοτώντας την πρώτη επιχειρησιακή εκτόξευση του αστερισμού Rassvet, που αναπτύσσεται από τη ρωσική ιδιωτική εταιρεία Bureau 1440. Το όνομα Rassvet σημαίνει «αυγή» στα ρωσικά. Η επιλογή δεν είναι τυχαία. Τι είναι το Rassvet και ποιος το φτ

Για δεκαετίες, η εξερεύνηση άλλων πλανητών σήμαινε ένα πράγμα: rovers που κυλούν αργά στην επιφάνεια, περιορισμένοι στα εδάφη που μπορούν να διανύσουν με τροχούς. Χρήσιμα, ναι. Αλλά αργά και με περιορισμένο εύρος. Η ιδέα ότι θα μπορούσαμε να στείλουμε κάτι που πετά, που αφήνει το έδαφος και βλέπει έναν άλλο κόσμο από ψηλά, ακουγόταν για χρόνια υπερβολικά φιλόδοξη. Δύο αποστολές της NASA έχουν αρχίσει να αλλάζουν αυτή την εικόνα. Η μία έχει ήδη γράψει ιστορία στον Άρη. Η άλλη

Κάθε φορά που ένα σκάφος μπαίνει σε ατμόσφαιρα, αντιμετωπίζει ένα από τα πιο βίαια φυσικά φαινόμενα που μπορεί να βιώσει ένα κατασκευασμένο αντικείμενο. Η τριβή με τον αέρα σε υπερηχητικές ταχύτητες παράγει θερμοκρασίες που λιώνουν μέταλλα. Η λύση που χρησιμοποιούμε εδώ και δεκαετίες είναι η ασπίδα θερμότητας, ένα υλικό που καταστρέφεται σκόπιμα απορροφώντας αυτή την ενέργεια για να προστατέψει ό,τι βρίσκεται από πίσω. Αυτή η τεχνολογία λειτουργεί εξαιρετικά στη Γη και στον Ά